Xin chào mọi người.
Hôm nay, mình xin chia sẻ câu chuyện về thật và giả.
Giả sử trong cuộc đời, có một lúc ta nhìn thấy trăng trên bầu trời, mây thưa, và trước mặt là một hồ nước. Ta thấy bóng trăng in yên dưới mặt nước. Tuy nhiên, ta biết rất rõ rằng đó chỉ là bóng của mặt trăng, chứ không phải là mặt trăng thật.
Cũng giống như khi ta đứng trước một chiếc gương. Ta nhìn thấy hình ảnh của chính mình trong gương, nhưng ta hiểu rằng hình ảnh đó chỉ là ảnh phản chiếu, không phải là bản thân ta. Trong cả hai trường hợp, dù hình ảnh rất giống thật, nhưng ta đều biết rằng đó chỉ là hình ảnh, không phải bản thể thật.
Vậy thì làm sao để phân biệt đâu là thật, đâu là giả?
Trong cuộc sống, có rất nhiều sự vật, sự việc mà mắt thấy, tai nghe, trông có vẻ rất thật nhưng thực chất lại là giả. Ngược lại, cũng có những điều mắt không thấy, tai không nghe, nhưng lại là thật. Ví dụ, trong môi trường xung quanh chúng ta luôn tồn tại sóng điện thoại, sóng Internet mà ta không cảm nhận được. Hay có những âm thanh rất nhỏ mà tai người không thể nghe, nhưng động vật thì có thể nghe được.
Điều đó cho thấy rằng mọi hiểu biết của chúng ta về thế giới xung quanh đều thông qua các giác quan. Tuy nhiên, các giác quan này nhiều khi không đủ độ nhạy để giúp ta đánh giá chính xác đâu là thật, đâu là giả.
Vậy có cách nào để xác định không?
Cách đó chính là đánh giá bản chất của sự việc.
Ví dụ, hình ảnh trong gương là giả vì nó phụ thuộc hoàn toàn vào ta: ta cử động thế nào thì hình ảnh cũng thay đổi theo như vậy. Tương tự, bóng trăng dưới nước cũng thay đổi theo vị trí của mặt trăng trên bầu trời. Những gì bị chi phối, phụ thuộc và thay đổi theo đối tượng khác thì thường không phải là bản thể thật.
Từ đó, mình muốn suy rộng ra rằng trong cuộc sống, có rất nhiều điều mà ta không thể kiểm soát được, và những điều đó thường không phải là bản chất thật. Một trong những điều phổ biến nhất chính là cảm xúc và các loại cảm giác của con người.
Cảm xúc và cảm giác được hình thành thông qua sự đánh giá môi trường bên ngoài bằng các giác quan: mắt nhìn thấy sự vật, tai nghe âm thanh, lưỡi nếm vị, da cảm nhận nóng – lạnh – đau. Chính vì vậy, cảm xúc chỉ là phản ứng chủ quan, không phải là sự thật tuyệt đối.
Bài học mà mình muốn rút ra là: chúng ta không nên vì những cảm xúc và cảm giác này mà làm những điều bất thiện.
Ví dụ, con người có nhu cầu sinh lý như ăn uống. Ta chỉ nên ăn vừa đủ. Nếu vì đồ ăn ngon mà ăn quá độ thì sẽ dẫn đến béo phì, bệnh tật và ảnh hưởng đến sức khỏe. Đó là một dạng bất thiện.
Hoặc khi ta nghe những lời không hay, hay bị người khác đánh gây đau đớn, ta thường sinh ra sân hận. Nhưng cảm xúc đó là do người khác tác động, nó không phải là bản chất thật. Nếu để cảm xúc đó chi phối, ta dễ làm những điều bất thiện như đánh trả, mắng chửi, hay dùng lời nói gây tổn thương người khác.
Vì vậy, mình cố gắng kiềm chế, và thấu hiểu rằng các cảm xúc, cảm giác do người khác gây ra đều không phải là thật. Nhờ đó, ta tránh được việc làm điều ác, để trong đời này và cả đời sau có được những quả báo tốt.
Mình xin cảm ơn mọi người đã lắng nghe.